Bakterie - kształty i ruch

PDF Drukuj Email

Kształt bakterii:

Bakterie osiągają wiele różnorodnych kształtów. Dlatego podział morfologiczny bakterii nastąpił ze względu na kształt bakterii. Wyróżnia się 3 podstawowe grupy:

Kształty bakterii 1. Kształt kulisty -; coccus:
  • ziarniak,
  • dwoinka,
  • pakietowiec,
  • paciorkowiec,
  • gronkowiec.
2. Kształt wydłużony:
  • pałeczka,
  • laseczka Bacillus,
  • maczugowiec.
3. Kształt spiralny:
  • krętek Spirochete,
  • przecinkowiec Vibrio,
  • śrubowiec Spirilum.









Układy komórek bakterii:

  • Gdy podział następuje na jednej płaszczyźnie podziału:
pojedynczy ziarniak monococcus → dwoinka diplococcus → łańcuszek 
  • 2 płaszczyzny podziału: 
powstają czworniaki pediococcus/ tetracoccus lub tzw. tablice (większa ilość komórek) merismopedia.
  • 3 płaszczyzny podziału:
gdy podział jest równomierny w jednakowym czasie powstaje :  pakietowiec Sarcina złożony z 23, 33 , 43 komórek. Podczas podziału nierównomiernego powstaje : gronkowiec Staphylococcus.

Ruch bakterii:

Bakterie poruszają się samodzielnie w płynie, umożliwiają to specjalne rzęski. Rzęski bakteryjne różnią się budową od rzęsek komórek eukariotycznych. Są to kurczliwe włókna białkowe, które zamocowane są za pomocą pierścieni w ścianie komórkowej. Rzęski poruszają się ruchem obrotowym i pchają komórkę do przodu. Różne jest ułożenie rzęsek w komórce, zależnie od gatunku bakterii.  Rzęski 'zakorzenione' są w ciałku bazalnym. Zbudowane są z 2-3 helikalnie skręconej jednostki białka kurczliwego, jest to flagelina.Typ urzęsieniaRzęski nie zaginają się, lecz obracają.

Typy urzęsienia bakterii:

  • monotrichiane (vibrio) - występuje pojedyncza rzęska na jednym z biegunów bakterii,
  • politrichialne - wiele rzęsek na jednym z biegunów
  • peritrichialne - bakteria cała orzęsiona
  • amfitrichialne - po jednej rzęsce na obu biegunach
Oserwujemy również inny typ ruchu bakterii. Dzięki receptorom umieszczonm w błonie organizm może poruszać się w kierunku lub w przeciwnym kierunku w stosunku do określonego związku chemicznego. Jest to chemotaksja. Wyróżniamy chemotaksję dodatnią, gdy następuje ruch do substratu oraz chemotaksję ujemną w momencie występowania ruchu w kierunku przeciwnym do substratu.
 
EduGlob © 2009 - 2014